GZM kupi pierwsze własne pociągi. Ponad 321 mln zł dofinansowania na rozwój Metrokolei

Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia otrzyma ponad 321,4 mln zł unijnego dofinansowania na zakup 16 elektrycznych pociągów. To pierwszy w historii GZM zakup własnego taboru kolejowego i jeden z najważniejszych elementów powstającej Metrokolei. Wspólnie z 16 składami planowanymi przez Województwo Śląskie podstawowe zamówienie ma objąć łącznie 32 nowe pociągi dla regionu.

Centrum Unijnych Projektów Transportowych zakończyło ocenę wniosków w konkursie dotyczącym zakupu zeroemisyjnego taboru pasażerskiego. Projekt GZM znalazł się wśród przedsięwzięć wybranych do dofinansowania z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat i Środowisko 2021-2027. Dla Metropolii oznacza to wejście w zupełnie nowy etap organizacji transportu. Dotychczas GZM finansowała dodatkowe połączenia kolejowe i rozwijała integrację taryfową, ale nie posiadała własnych pociągów. Teraz ma się to zmienić.

16 nowych pociągów dla GZM. Inwestycja za ponad 806 mln zł

Projekt „Zeroemisyjny tabor kolejowy dla Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii” zakłada zakup 16 elektrycznych zespołów trakcyjnych (EZT). Całkowita wartość przedsięwzięcia wynosi 806,9 mln zł, natomiast wydatki kwalifikowane określono na 656,05 mln zł. Unijne dofinansowanie sięgnie dokładnie 321,46 mln zł. Nowe składy mają stworzyć tabor dla rozwijanej Metrokolei, czyli systemu szybkich i częstych połączeń kolejowych na obszarze Metropolii. Założenie jest szersze niż samo uruchomienie kolejnych pociągów. Kolej ma stać się podstawą zintegrowanego Transportu GZM i współpracować z autobusami, tramwajami, trolejbusami oraz Metrorowerem. Już teraz GZM finansuje dodatkowe połączenia kolejowe i rozwija wspólny system biletowy. Zakup własnych pojazdów ma dać Metropolii kolejne narzędzie do rozbudowy tej sieci.

Metrokolej ma połączyć miasta Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii

Założenie Metrokolei różni się od tradycyjnego postrzegania kolei wyłącznie jako sposobu podróżowania pomiędzy większymi miastami. Pociąg ma pełnić również funkcję codziennego transportu wewnątrz Metropolii. W praktyce system ma pozwalać na szybkie przemieszczanie się pomiędzy poszczególnymi miastami GZM, a następnie kontynuowanie podróży innymi środkami Transportu GZM.

To jeden z najważniejszych momentów w historii GZM i jednocześnie bardzo konkretny krok w stronę Metrokolei. Po raz pierwszy kupujemy własne pociągi, które będą częścią zintegrowanego systemu transportowego Metropolii – mówi Leszek Pietraszek, przewodniczący zarządu GZM.

Metropolia chce w ten sposób stworzyć sieć, w której pasażer nie będzie traktował kolei, autobusu czy tramwaju jako osobnych systemów. Poszczególne środki transportu mają się wzajemnie uzupełniać. Metropolia chce w ten sposób stworzyć sieć, w której pasażer nie będzie traktował kolei, autobusu czy tramwaju jako osobnych systemów. Poszczególne środki transportu mają się wzajemnie uzupełniać. Pojazdy mają otrzymać klimatyzację, gniazdka elektryczne oraz nowoczesny system informacji pasażerskiej. W środku znajdzie się również przestrzeń do przewozu rowerów i strefa rodzinna. Projekt przewiduje ponadto rozwiązania zwiększające dostępność dla osób z niepełnosprawnościami. Tym samym pociągi mają odpowiadać zarówno na potrzeby osób dojeżdżających codziennie do pracy czy szkoły, jak i pasażerów podróżujących z dziećmi lub rowerami. Pojazdy mają otrzymać klimatyzację, gniazdka elektryczne oraz nowoczesny system informacji pasażerskiej. W środku znajdzie się również przestrzeń do przewozu rowerów i strefa rodzinna. Projekt przewiduje ponadto rozwiązania zwiększające dostępność dla osób z niepełnosprawnościami. Tym samym pociągi mają odpowiadać zarówno na potrzeby osób dojeżdżających codziennie do pracy czy szkoły, jak i pasażerów podróżujących z dziećmi lub rowerami. W składach znajdą się także kasowniki Transportu GZM oraz system zliczania pasażerów. To istotne właśnie z punktu widzenia integracji kolei z pozostałą częścią metropolitalnego transportu.

Wspólnie mogą powstać 32 nowe pociągi dla regionu

Zakup 16 składów przez GZM jest częścią większego przedsięwzięcia przygotowywanego wspólnie z Województwem Śląskim. Obie instytucje zapowiedziały w lutym wspólne zamówienie 32 elektrycznych zespołów trakcyjnych – po 16 dla GZM oraz Województwa Śląskiego. Postępowanie przewiduje dodatkowo prawo opcji na następnych 20 pojazdów, po 10 dla każdej ze stron. Wspólne postępowanie ma również znaczenie ekonomiczne. Większe zamówienie może zwiększyć zainteresowanie producentów oraz stworzyć możliwość uzyskania korzystniejszych warunków zakupu.

Kiedy nowe pociągi pojawią się na torach?

Na nowe składy pasażerowie będą musieli jeszcze poczekać. Zgodnie z wcześniejszymi założeniami pierwsze pociągi dla GZM mogą trafić do regionu w drugim kwartale 2029 roku. Cały nowy tabor przeznaczony dla Metrokolei ma natomiast wyjechać na tory od grudnia 2029 roku, wraz z wejściem w życie nowego rozkładu jazdy. Przyznanie ponad 321 mln zł dofinansowania jest więc jednym z kluczowych etapów przedsięwzięcia, ale nie oznacza, że Metrokolej w docelowym kształcie ruszy w najbliższych miesiącach. Przed GZM pozostaje zakup, produkcja i odbiór nowych pojazdów. Zmienia się natomiast skala zaangażowania Metropolii w kolej. Po latach finansowania dodatkowych połączeń i łączenia taryf GZM po raz pierwszy stanie się właścicielem taboru kolejowego. Jeśli podstawowe plany GZM i Województwa Śląskiego zostaną zrealizowane, region zyska 32 nowe elektryczne pociągi, a 16 z nich będzie bezpośrednio tworzyć zaplecze dla rozwijanej Metrokolei.